Het concept Repair Café is ongeveer gelijktijdig bedacht door Repair Café Nederland en door Transition Town Deventer. Onder inspiratie van  Platform21=Repairing, kwam Repair Café Nederland met het idee om te helpen in het hele land Repair Café -groepen op te richten. Deze groepen organiseren laagdrempelige ontmoetingsplaatsen waar buurtbewoners hun kapotte spullen kunnen (laten) repareren. Onder vrijwillige maar deskundige begeleiding en in een ontspannen sfeer.

Na een introductie van Repair Café op het TT Treffen 2011,  ging de bal rollen en organiseerde TT Apeldoorn het eerste Repair Café buiten Amsterdam. Anno september 2012 zijn er al bijna 50 Repair Café’s. In sommige plaatsen één keer per kwartaal, in anderen wekelijks (Rotterdam).

Opvallend is hoe enthousiast de media Repair Café binnenhaalt: Van de ZDF tot aan de New York Times en Al Jazeera toe, komt men filmopnames maken. Lokaal krijgt welhaast ieder nieuw Repair Café een item in de plaatselijke TV, Radio of krant. Repair Café NL heeft in 2012 de stap naar het buitenland gemaakt waar inmiddels Repair Café’s draaien in Engeland, in Duitsland en zelfs in Brazilië. Met ook daar enthousiast succes. Blijkbaar voorziet Repair Café in een grote behoefte.

Repair Café en mentaliteitsverandering

Repair Café wil graag dat haar bezoekers, naast dat ze blij worden van de gratis reparatie, ook gaan ervaren dat zelf repareren van spullen waardevol, kostenbesparend en milieubewust is. Het besef dat het doen van kleine reparaties voor onze ouders en zeker grootouders, niet meer dan normaal was. Toen was er nog schaarste of armoede en repareren spaarde geld uit, wat voor andere zaken gebruikt moest worden. Met de voortsluipende crisis worden deze redenen weer actueel en verklaart waarschijnlijk een deel van de populariteit van Repair Café ‘s.

Anno de 21e eeuw moeten we deze oude, maar daarom niet minder geldige, redenen combineren met die van de toenemende schaarste aan fossiele energie en grondstoffen. Met de enorme CO2-uitstoot, dus klimaatverandering, die gepaard gaan met de huidige wegwerp-economie. Dat alles combineren we graag met het plezier van repareren. De tevredenheid en blijdschap die het geeft als een reparatie gelukt is, is onbetaalbaar.

Repair Café een schakel in de lokale economie

Veel Repair Café’s blijven niet op één plek maar gaan regelmatig de wijken in: Naar buurthuizen, bejaardenhuizen, scholen en dergelijke. Op veel plekken ontstaat samenwerking met bijvoorbeeld welzijnswerk of de ‘vorige generatie’ duurzame bedrijven rond kringloop en afvalverwerking. Het Repair Café lijkt zo een rol te gaan vervullen als verbindingsschakel tussen burgers, bedrijven en gemeente. Dat past helemaal bij de missie van TT om een actieve rol te spelen in het versterken en opbouwen van lokale economie. En het geeft een stuk onafhankelijkheid van subsidie en politici, wat gezien de toenemende crisis en bezuinigingen, geen verkeerde aanpak lijkt.

Repair Café valse concurrentie?

De mensen die Repair Cafés bezoeken, zijn op dit moment géén klant bij de professionele reparateur. Het zijn mensen die hun kapotte bedlampje, staafmixer, stoeltje of jas zouden weggooien, omdat reparatie duurder is dan een nieuw product. Door deze mensen in het Repair Café te helpen in ruil voor een vrijwillige bijdrage, voorkomen we dat ze iets nieuws moeten kopen. Daarmee beconcurreren we niet de professionele reparateur, maar meer de grote fabrikant die graag ziet dat je je oude spullen weggooit en er nieuwe voor koopt.

Door het Repair Café leren bezoekers dat spullen vaker en makkelijker gerepareerd kunnen worden dan zij eerst dachten. Daardoor neemt de kans eerder toe dan af, dat zij een volgende keer eens naar een professionele reparateur zullen gaan, in plaats van iets weg te gooien.

Ten slotte: vroeger repareerde iedereen thuis zelf van alles, en had je daarnaast ook allerlei professionele reparateurs. Het idee dat zelf repareren valse concurrentie is voor de professionele reparateur, is dus niet gebaseerd op ervaringen uit het verleden.

De oorzaak dat professionele reparateurs het moeilijk hebben en steeds meer verdwijnen, ligt elders in ons economische systeem. Bijvoorbeeld in het feit dat de belasting op grondstoffen heel laag is en die op arbeid heel hoog. Dat de fabrikant liever kort levende massa-producten verkoopt dan duurzame kwaliteit. Dát zou moeten veranderen!

Alle vijftig Repair Cafés

Op de pagina ‘Alle Repair Café’s‘ vind je een overzicht van de bijna vijftig Repair Cafés anno september 2012 in Nederland.